سلطان محمد ميرزا قاجار

39

سفرنامه سيف الدوله ( معروف به سفرنامه مكه ) ( فارسى )

انزلى از پير بازار الى بندر انزلى چهار فرسخ راه است . گميها يك فرسخ از اول راه را در رودخانه عبور مىكنند . سه فرسخ ديگر مردابى است [ 12 ب ] كه متصل به درياست [ و ] اندازهء عبور آن به‌دست هوا . « 1 » در اين مرداب انواع مرغ آبى و اقسام ماهيها شكار مىشود . چهار جزيرهء بزرگ و كوچك مسكون و غيرمسكون دارد . آب مرداب از دهنه‌اى كه مقابل انزلى است و سمت ديگرش جزيرهء آبادى است موسوم به قاضيان « 2 » ، به دريا مىريزد . اين بندر بسيار زمين قابلى است . در سمت مغرب رشت واقع است . محل تجارت و عبور كشتيهاست . كوه رودبار و رحمت‌آباد [ كه ] از طرف جنوب آنجا مىگذرد و به‌سمت مغرب برمىگردد ، نشيمن طوايف طالش [ و ] بسيار كوه پرمنفعتى است و محل زراعت . ييلاقات خوب دارد . همه فصل در آن كوه برف موجود است . سمت شمالى انزلى درياست و طرف شرق مرداب . از رشت به انزلى از كنار مرداب راه خشكى هست [ كه ] از جهت گل و جنگل و عبور چند رودخانهء بزرگ و دورى راه ، كمتر عبور مىشود . اطرافش همه جنگل [ و ] قرقاول بسيار دارد . [ 13 آ ] ببر و خوك و خرس و پلنگ هم يافت

--> ( 1 ) . يعنى عبور از اين مرداب بستگى به وضع هوا دارد . ( 2 ) . امروزه غازيان مىنويسند .